RadioPitsiriki.gr

Ειδική Διαπαιδαγώγηση – ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑ

photo marietta

Μαριέττα Χατζηαντωνίου

BSc Hons Λογοθεραπεύτρια, QMU

Ειδική Παιδαγωγός

 

 

 

 

Η ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΥΣΤΕΡΗΣΗ ΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΟΜΙΛΙΑΣ​

Σίγουρα έχουμε αναρωτηθεί όλοι κάποια στιγμή γιατί μερικά παιδιά ξεκινούν να μιλάνε πιο γρήγορα ενώ κάποια άλλα αργούν ή έχουμε ακούσει πολλούς γονείς να ρωτούν «Γιατί δεν έχει μιλήσει ακόμα το παιδί σου; Το δικό μου παιδί στην ηλικία του ήδη μιλούσε». Η πιο σωστή απάντηση σε αυτές τις ερωτήσεις είναι ότι κάθε παιδί είναι ΜΟΝΑΔΙΚΟ, ΞΕΧΩΡΙΣΤΟ, ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟ! Κι έτσι πρέπει να αντιμετωπίζουμε το παιδί μας, αποφεύγοντας να το συγκρίνουμε με συνομήλικα παιδιά άλλων οικογενειών ή ακόμα και με μέλη της δικής μας οικογένειας. Παρ’ όλο που η βιολογική ανάπτυξη του κάθε παιδιού, πιθανόν να πραγματοποιείται φυσιολογικά, η γλωσσική του ανάπτυξη και η κατάκτηση των γλωσσικών σταδίων μπορεί να επηρεαστεί από πολλούς παράγοντες, αφού το πότε θα μιλήσει ένα παιδί εξαρτάται από το ρυθμό ανάπτυξής του και από το «υλικό» του. 
 
 
Μια ερώτηση που απασχολεί πολλούς γονείς είναι αν χρειάζεται το παιδί τους ναπαρακολουθήσει συνεδρίες Λογοθεραπείας. Εάν ο γονέας υποψιάζεται ότι το παιδί του δυσκολεύεται στην ομιλία ή στην επικοινωνία, τότε καλό θα ήταν να επισκεφτεί κάποιον λογοθεραπευτή, ώστε να γίνει μια κατάλληλη και ολοκληρωμένη λογοθεραπευτική αξιολόγηση.
 

Πόσοι γνωρίζουμε πραγματικά τί είναι η λογοθεραπεία; Έχει άμεσα αποτελέσματα ή απαιτείται χρόνος;

Η Λογοθεραπεία είναι η επιστήμη που ασχολείται με τις διαταραχές λόγου, φωνής ομιλίας και μάσησης – κατάποσης σε παιδιά και ενήλικες, όποια κι αν είναι η αιτία αυτών των διαταραχών, είτε νευρολογική, είτε εξελικτική ή λειτουργική. Στόχος της Λογοθεραπείας είναι η ανάπτυξη της εξωλεκτικής και λεκτικής επικοινωνίας, η  καταληπτότητα της ομιλίας, η καθαρότητα της φωνής και η παραγωγή λόγου στους βαρήκοους ασθενείς. Πιο συγκεκριμένα, είναι το σύνολο των θεραπειών σε άτομα όλων των ηλικιών, τα οποία παρουσιάζουν προβλήματα  στην ομιλία, είτε στην άρθρωση ή στη ροή, στο λόγο, δηλαδή στη λεκτική επικοινωνία, ή στη φωνή, όπως στο επίπεδο του λάρυγγα ή των φωνητικών χορδών. Με λίγα λόγια η Λογοθεραπεία αποσκοπεί στη βελτίωση της ποιότητας της ζωής του ανθρώπου. Ο χρόνος των θεραπειών εξαρτάται από το είδος της διαταραχής, την ανταπόκριση του ατόμου και τη δυνατότητα της οικογένειάς του για συνεργασία. Μπορεί να διαρκέσει από λίγους μήνες μέχρι και μερικά χρόνια.

Ένα φαινόμενο που απασχολεί πολλούς γονείς είναι και το σημερινό μας θέμα, το οποίο αφορά την καθυστέρηση λόγου και ομιλίας. Τι σημαίνει αυτό; Ότι η γλώσσα που χρησιμοποιεί το παιδί δεν αντιστοιχεί στην χρονολογική του ηλικία και πως ο λόγος και η ομιλία του έχουν αργήσει να εξελιχθούν και για αυτό το παιδί δυσκολεύεται να κατανοήσει το λόγο και να εκφραστεί. Είναι ένα πολύ συχνό φαινόμενο που συναντάται στις ηλικίες 2–2.5 ετών, γεγονός το οποίο δε θα έπρεπε να ανησυχεί τόσο τους γονείς, αφού όπως έχει αποδειχθεί με την έγκαιρη επίσκεψη σε έναν λογοθεραπευτή αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά.

 

Ποιές συμπεριφορές θα “μας χτυπήσουν καμπανάκι” για να επισκεφθούμε κάποιον ειδικό;

 Αν ο παιδίατρος κρίνει ότι η ακοή, η κατανόηση του λόγου και η ομιλία δεν αναπτύσσονται φυσιολογικά ή και αν παρατηρήσουμε:
  • δυσκολία στην κατανόηση των εννοιών του χώρου και του χρόνου
  • δυσκολία στην κατανόηση απλών εντολών (π.χ. πήγαινε στο δωμάτιο)
  • δυσκολία στη μίμηση ήχων
  • δυσκολία στην αναγνώριση των βασικών χρωμάτων
  • δυσκολία στην επανάληψη δύο συλλαβών και στην επανάληψη προτάσεων
  • ακατάληπτη ομιλία για το ενδοοικογενειακό και εξωοικογενειακό περιβάλλον
  • έκφραση μόνο μέσω χειρονομιών και εκφράσεων προσώπου
  • απουσία βαβίσματος ή των πρώτων λέξεων μέχρι πριν γίνει ενός έτους
  • δεν απαντά με «ναι» ή «όχι» σε απλές ερωτήσεις
  • περιορισμένο λεξιλόγιο (πχ λιγότερες από 50 λέξεις)
  • απουσία χρήσης άρθρων και πληθυντικού αριθμού 
  • χρήση 1-2 λέξεων ανά πρόταση μέχρι την ηλικία των 3 ετών
  • δυσκολία στην αναγνώριση των μερών του σώματός του
 

Πότε μπορώ να επισκεφθώ τον Λογοθεραπευτή; Ποιός είναι ο ρόλος του;

Οι γονείς μπορούν να απευθυνθούν σε λογοθεραπευτή από την ηλικία των 2.5-3 ετών για την αξιολόγηση του παιδιού τους, εφόσον ανησυχούν για την εξέλιξη του λόγου του ή της ομιλίας του. Αρχικά, συνήθως προηγείται συμβουλευτική προς τους γονείς για την ενίσχυση της γλωσσικής ανάπτυξης του παιδιού και εφόσον κρίνεται απαραίτητο το παιδί ξεκινάει θεραπείες Λογοθεραπείας. Έτσι, θα καλυφθούν τα κενά και θα αποφευχθεί η επιρροή των επιπέδων του λόγου, όπως η φωνολογία, η σύνταξη, η γραμματική και το λεξιλόγιο. Ο ρόλος του Λογοθεραπευτή είναι να εντοπίζει τα αίτια που προκάλεσαν αυτή τη διαταραχή και έπειτα μέσω εξειδικευμένων και κατάλληλα προσαρμοσμένων στόχων και ποικίλων ερεθισμάτων να προκαλεί την έναρξη της ομιλίας του παιδιού.
 

Ο ρόλος του παιχνιδιού στη θεραπεία του λόγου.

Αξίζει να τονιστεί η σημαντικότητα του ρόλου του παιχνιδιού στη θεραπεία, όπου αυτό και μόνο κάνει τις συνεδρίες μια ευχάριστη διαδικασία για το παιδί κεντρίζοντας το ενδιαφέρον και την προσοχή του. Το παιχνίδι είναι πάντα ευέλικτο, έμμεσο και εστιάζει στους θεραπευτικούς στόχους και έτσι δημιουργούμε μνήμες που ξεπερνούν τα στενά όρια της Λογοθεραπευτικής συνεδρίας, υποστηρίζοντας τη μάθηση και τη μνήμη.
 

Πώς μπορείτε να αποφύγετε την καθυστέρηση της ανάπτυξης της ομιλίας του παιδιού σας;

«Πώς θα κάνω το μωράκι μου να μιλήσει;». Οι περισσότεροι γονείς έχουν την αγωνία και το άγχος αν το μωράκι τους θα μιλήσει στην «ώρα» του. Δε χρειάζεται να ανησυχείτε, αρκεί αν θέλετε να ακολουθήσετε τις παρακάτω συμβουλές. Έτσι δε θα ανησυχείτε πλέον για το πότε θα μιλήσει αλλά… για το πώς θα σταματήσει να μιλάει!!!
 
 

Εύκολες συμβουλές:

  • Πηγαίνετε συχνές βόλτες και εκδρομές, εμπλουτίζοντας το λεξιλόγιο του με πλούσια περιβαλλοντικά ερεθίσματα
  • Παίξτε με εικόνες και φωτογραφίες. Κάντε σχετικές ερωτήσεις. 
  • Αποφύγετε να μιλάτε «μωρουδίστικα». Δίνετε τα σωστά πρότυπα λόγου και ομιλίας
  • Διαβάστε εικονογραφημένα παραμύθια 
  • Διηγηθείτε ιστορίες
  • Παίξτε διάφορα παιχνίδια με τη συνοδεία ομιλίας, ενισχύοντας τον περιγραφικό του λόγου
  • Διορθώστε έμμεσα (πχ αν το παιδί πει κάτι με λάθος τρόπο τότε διορθώνουμε επαναλαμβάνοντας με τον σωστό τρόπο)
  • Ενθαρρύνετε και επιβραβεύστε τις προσπάθειές του
  • Δώστε χρόνο στο παιδί
  • Συμβουλευτείτε τον παιδίατρο σας αν παρατηρήσετε οποιαδήποτε καθυστέρηση (π.χ. στην ακοή) ή για οποιαδήποτε ανησυχία σας, ώστε αν χρειαστεί να σας παραπέμψει στον αντίστοιχο ειδικό
 
Κλείνοντας, να υπενθυμίσουμε ότι η ΠΡΩΪΜΗ και ΕΓΚΑΙΡΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ και κατ’ επέκταση η έγκαιρη θεραπευτική παρέμβαση αποτελούν το ΚΛΕΙΔΙ, όχι μόνο για την γρήγορη και εύκολη εξάλειψη των τυχόν αδυναμιών του παιδιού, αλλά και για την απάλειψη κάθε δικής μας ανησυχίας και αβεβαιότητας!

Μαριέττα Χατζηαντωνίου

BSc Hons Λογοθεραπεύτρια, QMU

Ειδική Παιδαγωγός